مرتضى مطهري
103
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي )
دنيا - منابع بحث رجوع شود به يادداشتهاى مربوط به طول امل و آرزو كه تحت عنوان « آرزو » ياد شده و به ورقه هاى تزكيه نفس و ترك دنيا . ايضاً رجوع شود به جلد 2 كافى ، صفحه 128 . . . و به جلد پنجم محجة البيضاء ، آخرين باب تحت عنوان باب ذم الدنيا . ايضاً رجوع شود به ورقه مرگ براى بعضى زيبا و شيرين و براى بعضى كريه و تلخ است ، اشعار مثنوى و تشبيه به مرغ در قفس كه گاهى دورش [ را ] گلها و همجنسان گرفتهاند و گاهى دورش را گربه ها گرفته است . و وسائل ، جلد 1 ، صفحه 278 و 279 و جلد 2 ، صفحه 535 . دنيا از نظر دين منطقى هست به نام منطق زهد كه دنيا ارزش ندارد ، وقتى كه بايد از اين دنيا رفت ديگر چه فرق مىكند شيرين باشد يا تلخ ، پيمانه كه پر شود چه شيرين و چه تلخ ، دنيا ظل زائل است ، ما به منزله ضيف و مهمانى هستيم كه شبى منزل كرده و صبحگاهان حركت مىكنيم . در آثار دينى اين منطق زياد ديده مىشود و البته اين منطق متممى دارد و آن اينكه آخرت باقى در پيش است ، والَّا اگر تنها به دليل اين باشد كه دنيا فانى است نتيجه اين نيست كه پس هيچ ارزشى ندارد . اگر آخرتى در پيش است اين منطق صحيح است كه نبايد آدمى فعاليت خود را متوجه دنيا كند ولى اگر آخرتى در پيش نيست به چه دليل عدم فعاليت مطلق و تنها به زندگى پست [ تن ] دادن بر فعاليت و استفاده از مواهب زندگى ترجيح دارد ؟ در اينجا نكته بزرگ و قابل توجهى هست و آن اينكه نتيجه اى كه از منطق زهد گرفته مىشود معمولًا لاقيدى و بىاعتنايى به ثروت و عزت و سلطه است در دنيا و اين از يك نظر يعنى از جنبه فردى و قطعنظر از وظيفه و تكليفى كه هركس دارد درست است ولى در اينجا